Duygularınızın hayatınızdaki yeri ne? Gün içinde duygularınızın ne kadar farkındasınız? Duygularınızla sürekli bir mücadele içinde misiniz, yoksa duygularınıza onları kabullenici ve saygı dolu bir tavırla mı yaklaşıyorsunuz? Duygu yönetimi ile ilgili araştırmalar Darwin, Freud ve James ile birlikte başlamış olup, 1950’li yıllarda davranışçı ve bilişselci yaklaşımlarla birlikte irrasyonel, ulaşılmaz ve zor konular olarak kabul edildiği için yeteri kadar önemsenmemiştir (Evans ve Cruse 2005, Akt. Bozoğlan ve Çankaya, 2012). Oysa duygularımızı tanımak ve onları sağlıklı bir şekilde ifade edebilmeyi öğrenmek stres seviyemiz ve mutluluğumuz için çok önemlidir.
Bazılarımız korku, üzüntü, öfke ve nefret gibi olumsuz duygularla nasıl başa çıkamayacağını bilemediğinden bu tip duygularını bastırma yoluna gider. Ancak bizim her duygumuz bize bir mesaj vermeye çalışır. Zaman zaman öfke duymak, üzgün hissetmek son derece insani durumlardır. Burada önemli olan bu tip olumsuz duyguların nasıl ifade edildiği ve hangi sıklıkta hissedildiğidir. Araştırmalar yetişkinlerde duyguları tanıma ve ifade etme zorluğunun negatif duygu durum ile pozitif yönde ilişkili olduğunu göstermektedir (Bailey ve Henry, 2007; Dubey ve Pandey, 2013, Akt. Kuyumcu, Güven ve İnceman Kara, 2019). Kepner’e göre (1982) duyguları ifade edememek kişinin gelişimini ve başarısını olumsuz etkilemektedir. Duygularını tanıyan kişilerse daha sık olumlu duygular yaşamaktadırlar (Swinkels ve Giuliano, 1995).
Peki, duygularınızı nasıl daha iyi tanıyabilirsiniz? İşte size bu konu hakkında bazı önerilerim.
1. Duygu günlüğü tutun.
Günlük tutmak eminim çocukken ya da ilk gençlik yıllarımızda hemen hemen hepimizin yaptığı bir aktiviteydi. En sevdiğimiz kalemimizi elimize alıp gün içinde olan biten her şeyi sevgili günlüğümüzle paylaşırdık. Düzenli olarak yazmanın, ruh sağlığımız üzerinde pek çok olumlu etkisi bulunmakta. Stresin olumsuz etkilerinden kurtulmanın ve duygularımızı ifade etmenin en kolay yollarından biri de hislerimizi yazıya dökmektir. Teksas Üniversitesi Psikoloji bölümündeki araştırmacılardan biri olan James Pennebaker 1997 tarihli araştırmasında düzenli olarak günlük tutmanın fiziksel ve ruhsal sağlığı güçlendirdiğini ortaya çıkardı.
2. Öz şefkat pratik edin.
Eğer kendinizi olumsuz duygularınız için eleştirirken bulursanız kendinize ve duygularınıza öz şefkatle yaklaşın. Zaman zaman negatif duygulara sahip olmak son derece doğal bir durumdur. Duygularınıza onları yargılamadan, şefkatle yaklaştığınızda onları daha iyi anlayabilir, size vermek istedikleri mesajları alabilirsiniz.
3. Duygularınız hakkında konuşun.
Eğer duygularınızı içinize atma alışkanlığınız varsa duygularınız hakkında konuşmak size ilk başta tuhaf gelebilir. Ama duygularınızı ifade etmeye başladıkça kendinizi daha iyi hissedeceksiniz. Dilerseniz bu konu hakkında bir psikoterapiste danışarak duygularınızı daha rahat bir şekilde ifade etmeyi öğrenebilirsiniz.
Duygularınızı iyi tanıyıp onlarla arkadaş olmanız dileklerimle. 2022 yılını “Öz Sevgi Yılı” ilan ettim. Her hafta @ranakutvan kullanıcı isimli Instagram hesabımdan bu konuyla ilgili psikoloji ödevleri paylaşacağım. Hadi hep beraber kendimizi sevmeye ve dünyayı güzelleştirmeye. Zoom üzerinden birebir görüşmeler şeklinde ilerleyen üç haftalık “Öz Sevgi” eğitimimle ilgileniyorsanız da gerekli bilgiyi yine rsolaker@gmail.com adresinden alabilirsiniz.
Bu yazının tüm hakları Rana Kutvan’a ve Uplifers’a aittir. İzinsiz ve uygun şekilde referans verilmeksizin kopyalanması, çoğaltılması ve başka mecralarda paylaşılması kesinlikle yasaktır.
Kaynaklar:
Bozoğlan, B. & Çankaya, İ. (2012). Psikolojik Danışmanların Duygularla Başa Çıkma Yollarının İncelenmesi. Ahi Evran Üniversitesi Kırşehir Eğitim Fakültesi Dergisi (KEFAD) Cilt 13, Sayı 2, Ağustos 2012, Sayfa 15-27.
Kepner, J.J. (1982). Questionaire measurement of personality styles from the therapy of Gestalt Therapy (Yayımlanmamış Doktora Tezi). Kent State University, USA.
Kuyumcu, Güven ve İnceman Kara (2019), 9(53), 451-482. Türk Psikolojik Danışma ve Rehberlik Dergisi.
Pennebaker, J. W. (1997). Writing about emotional experiences as a therapeutic process. Psychological Science, 8, 162–166.
Swinkels, A., & Giuliano, T. A. (1995). The measurament and conceptualiztion of mood awareness: Monitoring and labelling one’s states. Personality and Social Psychology Bulletin, 21(9), 934-950. doi:10.1177/0146167295219008
İlginizi çekebilir: Duygusal wellness sayesinde duygularınla arkadaş ol