5 AM Club trendi: erken kalkmak başarıya giden bir yol mu?

Son zamanlarda internette biraz vakit geçirdiyseniz sabah 5’te uyanmanın hayatınızı nasıl değiştirebileceğini anlatan içeriklerle mutlaka karşılaşmışsınızdır. Sosyal medyada da durum pek farklı değil. Özellikle TikTok ve Instagram’da #5AMClub etiketi altında binlerce kişi, henüz gün doğmadan başlayan sabah rutinlerini paylaşıyor. Kimileri erkenden spor yapıyor, kimileri güne meditasyon pratiğiyle başlıyor, kimileri ise mesai saatleri başlamadan önce kendine ayırdığı zamanı nasıl değerlendirdiğini anlatıyor. “Sabah 5’te kalkmaya başladım, hayatım değişti” cümleleri de platformları yavaş yavaş ele geçiriyor. 

Üstelik Jennifer Aniston ve Richard Branson gibi tanınmış isimlerin erken kalkma alışkanlıkları da bu düşüncenin yaygınlaşmasına katkıda bulunuyor. Ancak herkesin biyolojik saati ve yaşam düzeni birbirinden farklıyken tek bir uyanma saatini başarıyla ilişkilendirmek gerçekten ne kadar doğru? 

5 AM Club nedir, nasıl ortaya çıktı?

5 AM Club, kişisel gelişim uzmanı Robin Sharma’nın aynı isimli kitabıyla popülerleşen bir sabah rutini yaklaşımı. 2018 yılında yayımlanan “The 5 AM Club” kitabı, sabah 5’te uyanarak günün ilk saatlerini kişisel gelişime ayırmanın üretkenliği, disiplini ve yaşam kalitesini artırabileceğini savunuyor. Yaklaşımın merkezinde ise sabahın ilk 60 dakikasını üç eşit bölüme ayıran 20/20/20 kuralı bulunuyor. 

Buna göre sabah saatleri şu şekilde düzenleniyor:

• 05.00–05.20 | Hareket: Egzersiz yaparak bedeni harekete geçirmek ve güne fiziksel aktiviteyle başlamak.
• 05.20–05.40 | Farkındalık: Meditasyon yapmak, günlük tutmak veya düşünceleri gözden geçirmek.
• 05.40–06.00 | Gelişim: Kitap okumak, yeni bilgiler edinmek veya kişisel hedefler üzerinde çalışmak.

Yaklaşımın temel düşüncesi aslında oldukça basit. Çünkü günlük sorumluluklar başlamadan önce kendimize ayırdığımız zaman, dikkat dağıtıcı unsurlardan uzaklaşmamızı ve önceliklerimize odaklanmamızı kolaylaştırıyor. Dolayısıyla sabah 5’te uyanmak, genellikle üretkenlik ve başarı ile ilişkilendiriliyor. Bununla birlikte rutinin bir zorunluluğa dönüştüğü durumlarda biraz dikkatli olmak gerekiyor.

Erken kalkmak gerçekten başarıyı artırır mı?

Sabah erken saatlerde uyanmak, özellikle gün içinde kendine zaman ayırmakta zorlanan kişiler için bazı avantajlar sunabilir. Telefon bildirimlerinin, iş mesajlarının ve günlük sorumlulukların henüz başlamadığı saatler, kesintisiz çalışmak veya kişisel aktivitelerle ilgilenmek için uygun olabilir. Bununla birlikte sabah 5’te kalkmanın tek başına üretkenliği veya başarıyı artırdığını gösteren güçlü bilimsel kanıtlar bulunmuyor. 

Erken uyanan kişilerin daha disiplinli olduğunu düşünmemiz, başarıya katkıda bulunan diğer faktörleri gözden kaçırmamıza neden olabiliyor. Çünkü uyku kalitesi, çalışma koşulları, kişisel motivasyon, sağlık ve günlük sorumluluklar da üretkenliği etkileyen faktörler arasında. Üstelik herkesin biyolojik saati aynı şekilde çalışmıyor. Bazı insanlar sabah erken saatlerde kolayca uyanırken bazıları akşam saatlerinde daha enerjik ve dikkatli hissediyor. Bu farklılık, kronotip olarak adlandırılan bireysel biyolojik zamanlama eğilimiyle ilişkili. 

2022 yılında yapılan bir araştırma da çalışma saatlerinin bireylerin kronotipleriyle uyumlu olmasının iş üretkenliği açısından önemli olabileceğini gösteriyor. Dolayısıyla gece saatlerinde daha verimli çalışıyorsanız kendinizi zorlayarak sabah 5’te uyandırmanız, her zaman beklenen faydayı sağlamayabilir. Hatta aksine uyku eksikliğine bağlı şikayetlere neden olabilir.

5 AM Club günlük hayata nasıl uyarlanabilir?

5 AM Club, güne başlamadan önce kendimize zaman ayırmanın önemini hatırlatması açısından ilham verici bir yaklaşım. Sabah erken kalkmak bazı kişiler için oldukça faydalı bir alışkanlığa dönüşebiliyor. Yine de faydalardan yararlanmak için mutlaka sabah 5’e alarm kurmanız gerekmiyor. 

Aslında bu trendin günlük yaşama uyarlanabilecek en değerli tarafı, günün belirli bir bölümünü kendimize ayırmayı hatırlatması. Bunun için de birkaç basit alışkanlık geliştirmeniz gayet yeterli:

• Öncelikle yeterince uyuyabileceğiniz bir yatış ve kalkış saati belirleyerek uyku düzeninizi önceliklendirin. Daha erken uyanmak istiyorsanız uyku saatlerinizi aşamalı olarak erkene çekmeyi deneyin.
• Sabahları kendinize bir saat olmasa da mutlaka küçük bir zaman dilimi ayırdığınızdan emin olun. Sabah 15-20 dakika kitap okumak, yürüyüş yapmak veya sessizce kahve içmek de güne farklı bir başlangıç yapmanızı sağlayabilir.
• Kendi verimlilik saatlerinizi trendlerden bağımsız şekilde keşfedin. Zihinsel olarak hangi saatlerde daha enerjik ve odaklanmış hissettiğinizi gözlemleyin. Önemli işlerinizi mümkün olduğunca bu zaman dilimlerine yerleştirmeye çalışın.
• Rutininizi sürdürülebilir hale getirmek için kendinize esneklik payı bırakın. Her sabah aynı programı eksiksiz uygulamak yerine rutini günlük sorumluluklarınıza göre değiştirin. Bir gün rutininizi tamamlayamamanız, geliştirdiğiniz alışkanlıkların değersiz olduğu anlamına gelmiyor.
• Kendinizi başkalarıyla kıyaslamaya son verin. Sosyal medyada gördüğünüz sabah rutinlerinin herkesin yaşam koşullarına uygun olmadığını unutmayın. Size iyi gelen bir düzen, başkasınınkinden oldukça farklı olabilir.

Sonuç olarak 5 AM Club, kendimize zaman ayırmak ve günlük alışkanlıklarımızı yeniden değerlendirmek için ilham verici bir yaklaşım sunuyor. Ancak başarılı olmak için herkesten önce uyanmak zorunda olmadığımızı da hatırlatıyor. Önemli olan yeterince dinlendiğimiz, sorumluluklarımızı yerine getirebildiğimiz ve kişisel ihtiyaçlarımıza zaman ayırabildiğimiz bir yaşam düzeni oluşturmak. Çünkü bazen daha verimli bir güne başlamanın yolu alarmı erkene kurmaktan değil de kendi bedenimizi ve ritmimizi tanımaktan geçiyor.

Kaynak: blinkist

İlginizi çekebilir: Sirkadiyen yaşam tarzı: Biyolojik döngüler ve sirkadiyen ritimle uyumlu iyi yaşam uygulamaları