Mindfulness nedir?
Türkçeye “bilinçli farkındalık” olarak çevirilen mindfulness, kurucusu Jon Kabat-Zinn’in tanımına göre “şimdiki zamana, istemli, kasıtlı ve yargısız olarak özel bir şekilde dikkat getirmek” demektir.
Zihin, geçmiş anılar ve gelecekle ilgili planlar, endişeler gibi konularda düşünme ve yargılama eğiliminde olduğundan, şimdiki anda kalmak ve olayları yargılamadan, olduğu gibi görebilmek zihin için zordur ve özel bir beceri gerektirir.
Bu beceriyi geliştiren mindfulness temelli zihinsel egzersiz teknikleri 1980’li yıllardan beri, giderek ivme kazanan bir şekilde bilimsel araştırmalara konu olmaya devam ediyor.
Bilimsel araştırmaların mindfulness konusunda günümüzde geldiği nokta, bu egzersizlerin, beyni yeniden yapılandırdığı dolayısıyla; dikkati, empatiyi, problem çözme becerilerini güçlendirdiği, mutluluk seviyesinde artış sağladığı ve özellikle stresörle ilişkili psikopatolojilerde kayda değer bir iyileşme sağladığıdır.
Bedensel egzersizlerin kas geliştirdiği gibi, düzenli yapılan mindfulness egzersizleri de beyinde sinaptik bağlantılar oluşturup zihinsel beceri alışkanlığı kazandırarak, beyin yapısında kalıcı değişikliği sağlar ve bu değişiklik günlük hayatımıza, davranışlarımıza, bakış açımıza ve ilişkilerimize yansır.
Mindfulness’ın fiziksel ve zihinsel etkileri nelerdir?
Mindfulness; algılanan stresi, otomatik davranışlarımızı azaltmada, duygusal zekayı geliştirmede, yıkıcı duygusal, bilişsel ve davranışsal süreçleri zayıflatmada, her geçen gün daha fazla kullanılan, etkin bir yöntemdir.
Mindfulness tekniklerinin, anksiyete bozuklukları, depresyon, posttravmatik stres bozukluğu, kronik yorgunluk, madde bağımlılığı, yeme bozuklukları gibi birçok klinik bozukluk için etkin bir müdahale yöntemi olduğu deneysel olarak kanıtlanmıştır.
Bilimsel araştırmalar, Amerika’da 700 hastanede uygulanan mindfulness tekniklerinin, aşağıdaki semptomları azaltmakta etkili olduğunu göstermektedir:
- Stres; iş, aile sosyal ya da ekonomik
- Anksiyete ve panik
- Depresyon, kayıp ve yas
- Yeme bozuklukları
- Bağımlılıklar
- İnfertilite
- Uyku bozuklukları, yorgunluk
- Kronik ağrı ve hastalıklar
- Yüksek tansiyon
- Psoriasis (sedef) ve diğer cilt problemleri
- Mide- bağırsak problemleri
- Astım ve diğer solunum problemleri
- Kas gerginliği ve tutulmaları
- Baş ağrıları
- Fibromiyalji, artritler, sırt ve bel ağrıları, çene ve diğer ağrı durumları
Mindfulness bir teknikten çok bir yaşam tarzı olarak kabul edilir.
Bütün bu bilimsel bilgiler ışığında, yöntemin çalışması için dönüp dolaşıp geldiğimiz yer, yine süreğen bir seyir. Herhangi basit bir konuda da olsa ancak istikrarlı devam etmek etkiyi yaratıyor. Sonuçlar, kişinin, mindfulness’ı bir teknik olarak uygulamaktan çok yaşam tarzı haline getirmesiyle paralel olarak etkileniyor.