Sürekli gözleriniz kapanıyor, önceki gece uykunuzu almış olsanız bile sürekli bir köşede kestirme hayalleri mi kuruyorsunuz? Sadece fazla uykucu biri olduğunuzu düşünüyorsunuz belki ama aslında, bir sinir sistemi rahatsızlığı olan narkolepsiye sahip olabilirsiniz.
10.000 kişinin 3-4’ünde görülen, genelde 10 ila 25 yaşları arasında ortaya çıkıp ömür boyu süren kronik bir rahatsızlık olan narkolepsinin nedeni tam olarak bilinmediği gibi, tedavisi henüz bulunmuş değil. Ancak semptomatik ilaç tedavileri ve hayat tarzının değişimi ile narkolepsi belirtileriye başa çıkmak mümkün. Bu belirtiler şöyle sıralanabilir:
Gündüzleri aşırı uyku bastırması
Uyku atağı olarak da adlandırılan ani uyku bastırmaları, narkolepsinin günlük hayatı en çok etkileyen olumsuz etkisidir. Kişi her yerde ve her an uykuya dalabilir ve bu ağırlık hissiyle savaşması neredeyse olanaksızdır. Birkaç dakikadan yarım saate kadar süren kısa fakat derin bir uyku sonucunda dinlenmiş bir şekilde ayaklanan kişinin birkaç saat sonra yine uyuyakalması kaçınılmazdır.
Kas kontrolünün aniden yitirilmesi
Narkolepsinin daha ileri aşamalarında konuşmanın bozulması, kolun ve bacağın aniden hissizleşmesi durumları görülebilir. Eskilerin deyimiyle bu “eli ayağı boşalma” hali tıpta katapleksi olarak tanımlanır ve kas kontrolünün yitirilmesi anlamına gelir. Kontrol edilemeyen bir durum olan katapleksi yoğun heyecan ya da coşku ile tetiklenirken, korku ya da öfkenin de buna neden olduğu görülmüştür.
Uyku felci
Uyku felci ya da uyku paralizisi, kişinin uykuya dalarken veya uyanırken aniden felç olmuş hissi yaşamasıdır. Kişinin bu durumda bilinci açıktır ancak ses çıkaramaz ve hareket edemez.
Halüsinasyon görme
Genelde uyku felci sırasında ve ona bağlı olarak, kişi aslında olmayan görüntü ve sesler duyabilir. Uykuya dalarken ve uykudan uyanırken, yani bilincin yarı açık olduğu anlarda kişi sonradan gerçek olduğuna inandığı halüsinasyonlar görebilir.
Narkolepsi; uyku apnesi, huzursuz ayak sendromu ya da uykusuzluk (insomnia) gibi başka rahatsızlıkları da beraberinde getiren bir durum. Narkolepsinin nedeni bilinmese de, seyrine dair birtakım tıbbi bilgiler mevcut. Örneğin narkolepside, uykunun ilk evresi olan ve beyin dalgalarının yavaşladığı non-REM evresi atlanıyor ve doğrudan REM (hızlı göz hareketi) evresine geçiliyor. Bu da halüsinasyon gibi birtakım kafa karışıklıklarını tetikleyen bir durum.
Narkolepsi ile ilgili ilginç bir gerçek de, bu rahatsızlığa sahip insanların aşırı kilolu ya da obez olma olasılığının daha yüksek oluşu. Dolayısıyla kilo artışı da bir belirti ya da sonuç olarak değerlendirilebilir. Yukarıdaki semptomlardan herhangi biri size tanıdık geliyorsa ve günlük hayatınızın etkilendiğini düşünüyorsanız, hemen bir nöroloğa başvurmakta fayda var.
İlginizi çekebilir: Uyku bozuklukları yaşıyorsanız bu hastalığın tehdidi altında olabilirsiniz
Kaynaklar:
Mayo Clinic
uykum.com
Acıbadem Hayat