Güçlü kadın olmak, çoğu zaman hayranlık uyandıran bir duruş olarak sunulur. Ayakta kalan, yöneten, çözüm bulan, yük taşıyan… Ancak bu gücün ardında görünmeyen başka bir gerçek daha var: Yorgunluk.
Psikolojik olarak “güçlü” olmak, duyguları bastırmakla ya da ihtiyaçları ertelemekle karıştırılabiliyor. Oysa gerçek güç, bazen durabilmeyi, “şu an iyi değilim” diyebilmeyi, destek kabul edebilmeyi de içerir. Ne var ki, birçok kadın için bu sınırlar bulanıklaşabiliyor. Özellikle küçük yaşlardan itibaren “sen zaten güçlüsün” cümlesiyle büyütülen bireylerde, zamanla kendini ihmal etme eğilimi gelişiyor.
Güçlü olmak bir tercihten çok, koşulların dayattığı bir hayatta kalma stratejisine dönüşebiliyor. Tek başına baş etme, duyguları görünmez kılma, “sarsılmamaya” çalışma… Tüm bunlar kısa vadede çözüm sunar gibi görünse de, uzun vadede bedeli duygusal tükenmişlik olabilir.
Klinik gözlemlerimiz, özellikle sorumluluk duygusu yüksek, empatik ve mükemmeliyetçi kadınların, tükenmişlik ve depresif belirtilere daha yatkın olabildiğini gösteriyor. Çünkü hep güçlü kalan kişinin, “güçsüz kalmaya” izni yoktur çevresine göre. Ve bu beklenti, kişinin iç dünyasına da yerleşir.
Peki çözüm nedir?
İlk adım, güçlü olmakla duyguları bastırmanın aynı şey olmadığını fark etmektir. Güçlü olmak, her şeyi tek başına taşımak zorunda olmak demek değildir. Tam aksine, gerçek güç; ihtiyaç anında destek isteyebilmek, kendi sınırlarını fark etmek ve dinlenmeyi hak görmekten geçer.
Bir diğer önemli adım ise, toplumsal olarak “güçlü kadın” imajına yüklenen anlamları yeniden sorgulamaktır. Duygusal ihtiyaçlarını ifade eden bir kadın da güçlüdür. “Bugün yoruldum” diyen bir kadın da güçlüdür. Kırıldığını saklamayan, yalnız hissettiğini dile getiren, ara vermeyi bilen bir kadın da…
Unutulmamalı ki, zihinsel sağlığı destekleyen şey yalnızca direnç değil; esnekliktir de. Bazen esnemenin, yani durmanın, izin vermenin, destek almanın gücünü hatırlamak gerekir.
Güçlü kadın olmak, sürdürülebilir bir psikolojik denge içerisinde ele alınmadığında bireyin zihinsel ve duygusal kaynaklarını tüketebilir. Bu noktada unutulmaması gereken şey; kişinin yalnızca dayanıklı değil, aynı zamanda insan olduğudur. Duygusal ihtiyaçları tanımak, sınırlara saygı göstermek ve gerektiğinde destek almak, psikolojik sağlamlığın bir parçasıdır. Güçlü olmak; her zaman dayanmak değil, bazen durabilmekle mümkün olur.
İlginizi çekebilir: Hayatın ritmini dinlemek: Yavaşlamak, kalbini duymak