Finansal terapi almalı mısınız?

Parayı çoğu zaman duygusal dünyamızın bir parçası olarak görmesek de aslında aralarında oldukça derin bir bağ var. Finansal terapi olarak bilinen yaklaşım da bu bağı ve finansal sağlığı iyileştirmeye yoğunlaşıyor. Bu yazımızda, uzmanların finansal terapiye başlama sinyalleri olarak değerlendirdiği durumları sizlerle paylaşıyoruz. 

Finansal terapi nedir? 

Finansal terapi, parayla kurulan ilişkiyi duygular, düşünceler, davranışlar ve ilişkiler üzerinden değerlendiriliyor. Finansal danışmanlık ‘’Bütçe nasıl yapılmalı?’’ sorusunu cevaplandırırken finansal terapi ‘’Para neden bu duygulara yol açıyor?’’ sorusunu yanıtlandırmaya çalışıyor.  

Bu yaklaşım, bireysel para harcama suçluluğundan ailedeki para anlayışına kadar uzanabiliyor. Bu kapsamlı alanda psikologlar, terapistler ve finans profesyonelleri farklı eğitimler aracılığıyla çalışabiliyor. Finansal terapi veren kişilere finansal terapist deniyor.  

Bir finansal terapiste ihtiyaç duyduğunuzun sinyalleri 

Finansal terapist bir finansal danışman gibi parayı yönetmiyor fakat para ile ilgili sorunları aşmayı sağlayacak destek sunuyor. Eğer aşağıdaki belirtilerden birkaçına sahipseniz bu desteğe ihtiyacınız olabilir.  

Finansal kaygılarınız bir türlü geçmiyorsa 

Hayatı sürdürmek için paraya ihtiyaç duyuluyor ve bu nedenle maddi konularda endişelenmek oldukça doğal. Bir diğer yandan, parayla ilgili konulara takılıp kalıyorsanız aşırıya kaçan endişeleriniz olduğunu varsayabiliriz. Bu endişeler, zaman içinde hem zihinsel hem de fiziksel enerjinizi ciddi ölçüde tüketebilir. 

Finansal terapi aracılığıyla, kontrol edebildiklerinizle edemediklerinizi birbirinden rasyonel bir biçimde ayırabilirsiniz. Aynı zamanda, ‘’Ya şöyle olursa’’ düşüncesini de arkanızda bırakabilirsiniz. Beklenmedik harcamaları önleyemeyebilirsiniz ama terapi yardımıyla aylık bütçe planınızı iyileştirebilirsiniz.  

Sınır koymakta zorlanıyorsanız 

Bazen maddi durumunuz elvermediği için sevdiklerinizin davetlerini katılamamanız huzursuz hissetmenize yol açıyor olabilir. Banka hesabınızın iyiliği için sınırlar koymanız gerektiğinde ailenizi ve arkadaşlarınızı hayal kırıklığına uğratıyormuş gibi hissedebilirsiniz. Finansal terapi ise bu hissiyatla başa çıkmanıza ve sevdiklerinize söyleyebileceğiniz uygun ifadeler geliştirmenize yardım edebilir. 

Bir finansal terapist, maddi açıdan zorlanırken aynı zamanda sevdiklerinizin yanında olmak istediğiniz durumlarda kendinize yönelik sınırlar belirlemenizi sağlayabilir. Örneğin, aileniz için aylık harcama limiti koyabilirsiniz ya da bir doğum günü yemeğinden sonra içki faslına dahil olmayabilirsiniz.  

İyi hissetmek için fazla harcama yapıyorsanız 

Mutsuzluk veya öfke gibi duygulardan kaçmak için gücünüzün yettiğinden fazla harcama yapıyorsanız finansal terapiye başvurabilirsiniz. Bir finansal terapist, aşırı harcama alışkanlığınızın arkasındaki duygusal nedenleri tespit etmenize yardım edebilir. Tespitten sonra da hislerinizi bastırmak yerine onları kabullenmeye başlayabilirsiniz. Diğer aşamada da daha az maliyetli başa çıkma stratejileri geliştirebilirsiniz. Örneğin, zorlu bir iş gününden sonra pahalı bir spor ayakkabı almak yerine parkta ferahlatıcı bir yürüyüşe çıkarak ruh halinizi iyileştirebilirsiniz.  

Maddi gücünüz iyiyken bile para harcamaktan korkuyorsanız 

Paranız olmasına rağmen yatırım yapmaktan veya keyif aldığınız şeylere harcamaktan kaçınıyorsanız finansal terapiye yönelebilirsiniz. Uzmanların ‘’kıtlık zihniyeti’’ olarak tanımladığı bu durum, maddi sıkıntı yaşama kaygısından kaynaklanıyor. Bu kaygı, paraya sıkı sıkı tutunmaya sebep oluyor. 

Bir finansal terapist, parayı kaybetme endişenizi daha iyimser ve kısıtlayıcı olmayan bir bakış açısıyla yeniden değerlendirmenizi sağlayabilir. Bu değerlendirmeyle para konusunda zihniyetinizi değiştirebilirsiniz ve harcama yapmak için konfor alanınızdan çıkabilirsiniz.  

Partnerinizle para konusunda anlaşamıyorsanız 

Partnerinizle maddi konularda ortak bir noktada buluşamıyorsanız bir finansal terapist size yardımcı olabilir. Finansal terapide hem kendinizin hem de partnerinizin çocukluğunda deneyimlediği parasal durumlara odaklanabilirsiniz. Bu deneyimler, aslında şimdiki harcama ve birikim alışkanlıklarını fazlasıyla etkiliyor. Bu nedenle, çocukluk dönemine ait maddi deneyimleri göz önünde bulundurmak faydalı olabiliyor. 

Finansal terapistler, aynı zamanda bireylerin partnerleriyle daha iyi iletişim kurmasını sağlayabiliyor. Buna ek olarak, ortak finansal hedefler de etkili bir şekilde geliştirilebiliyor.  

Normalden daha fazla para kazanmanız sizi bunaltıyorsa 

Alışık olduğunuzdan daha fazla para kazanmaya başladıysanız karmaşık duygularla mücadele ediyor olduğunuzu söyleyebiliriz. Örneğin, çocukluğunda maddi sıkıntı çekmiş kişiler yetişkinlikte imkanları olunca ailelerine destek olurken sınır çizme konusunda suçluluk hissedebiliyor. Finansal terapi, bu karmaşık dinamikleri yönetmeye yardımcı olabiliyor. 

Finansal terapi alarak ne kadar birikim yapmayı hedeflediğiniz üzerine düşünebilirsiniz. Ayrıca, parayı hem istekleriniz hem de ihtiyaçlarınız doğrultusunda dengeli bir şekilde kullanmayı da ele alabilirsiniz. 

Para kaybettiğiniz bir dönemdeyseniz 

Boşanma gibi durumlar maddiyat yönetimini yoğunlaştırabiliyor ve para kaybına sebep olabiliyor. Böyle bir dönemden geçiyorsanız finansal terapiden faydalanabilirsiniz. Bir terapistle çalışarak yas sürecini sağlıklı bir biçimde yönetebilirsiniz. Terapi aracılığıyla ne zaman daha fazla tasarruf etmeniz ya da harcama yapmanız gerektiğinin farkına varabilirsiniz.  

İlginizi çekebilir: Finansal kaygıları azaltmak için neler yapılabilir?