Dikkat eksikliği mi çekiyorsunuz? Yoksa herkes mi böyle?
Dikkat eksikliği fazlasıyla istenmeyen bir durum olsa da bu durumun yalnızca sizi etkilemediğini bilmelisiniz. Bir başka deyişle, neredeyse tüm insanlar dikkat eksikliği çekiyor ve dikkat kabiliyetini iyileştirmek için çok çaba gerekiyor. Bu yazımızda, bu becerinizi geliştirip dikkat eksikliği ile mücadele etmenize yardımcı olacak pratikleri paylaşıyoruz.
Dikkat dağınıklığı işlevseldir

Akıllı telefon gibi teknolojilerin dikkat eksikliğine yol açtığı söylense de dikkati sürdürmek hiçbir zaman kolay değil. İstatistiksel veriler, insanların ortalama dikkat süresinin yaklaşık 8 saniye olduğunu gösteriyor. Bu rakam, akvaryum balıklarının 9 saniyelik dikkat süresinden bile daha az.
Tehlikeye karşı tetikte olacak şekilde evrimleştiğimiz için dikkat dağınıklığı işlevsel bir durum olarak karşımıza çıkıyor. Sadece güvende hissettiğimiz belirli ortamlarda tek bir işe tamamen odaklanabiliyoruz. Etrafımızda olan biten her şeye karşı da fazlasıyla ‘’uyanık’’ bir şekilde yaklaşıyoruz.
Yeni bir şeye odaklanma olarak tanımlayabileceğimiz dikkat dağınıklığı, aslında doğal halimiz. Bu nedenle, bu doğallıkla savaşmak yerine ona etkili stratejilerle yaklaşmamız gerekiyor.
Dikkat etmek zordur

Profesör James Lang, ‘’Distracted: Why Students Can’t Focus and What You Can Do About’’ isimli kitabında dikkat konusunu tamamen yanlış düşündüğümüzü savunuyor. Lang, öğretmenlerin öğrencilerin doğal halinin derste dikkatli olmak olduğu varsayımına odaklanıyor. Bu varsayım başlangıçta mantıklı gelse de gerçek bu şekilde değil; dikkat dağınıklığı insanların doğal hali ve bu nedenle öğrenciler ders esnasında dikkat eksikliği sergiliyor. Lang, bu durumun cep telefonları icat edilmeden binlerce yıl önce de geçerli olduğunu vurguluyor.
Lang, kitabında dikkat dağınıklığının daha keyifli şeylerle daha az keyif veren şeyler arasındaki çatışmadan kaynaklandığını ifade ediyor. Örneğin, bir öğrencinin arkadaşıyla mesajlaşması ona matematik dersinden daha fazla keyif veriyor. Bu durum doğrultusunda da öğrenci dersi dinlemek yerine telefonuyla ilgileniyor.
Lang’ın argümanları, herhangi bir şeye dikkat vermenin zor olduğunu gösteriyor. Bu eylem, sürekli ve aktif bir çaba gerektiriyor. Bu yüzden, dikkat dağılmasının bir tür eksikliğin kanıtı olmadığını fark etmelisiniz. Dikkat dağınıklığının insanın doğasında olduğunu ve dikkat vermenin de çaba gerektiren bir başarı olduğunu kabul etmelisiniz.
Dikkat eksikliğiyle nasıl başa çıkabilirsiniz?

Dikkatinizi sürdürebilmek için ilk olarak yeniliğin dikkatimizi çektiğini ve dikkatin hızla kaybolabildiğini kabul etmelisiniz. Daha sonra, çevrenizi dikkat halini destekleyecek şekilde düzenlemelisiniz.
Psikiyatrist Evita Singh, kısa dikkat süresini kabullenen ve buna uyum sağlamamıza yardımcı olan ‘’Take FIVE’’ tekniğini tanıtıyor. Take FIVE’a göre, sık sık ara vermelisiniz ve elinizdeki tek bir göreve aktif olarak odaklanmalısınız. Kısacası, çoklu görev yaklaşımından kaçınmalısınız. Bunlara ek olarak, sorumluluklarınızı gerçekleştirirken telefon gibi dikkat dağıtıcı unsurları minimumda tutmalısınız. Aynı zamanda, herhangi bir göreve yeniden odaklanmak için kendinize 5 dakika tanımalısınız.
Dikkat eksikliği için hangi pratiği uygularsanız uygulayın dikkatli olmanın zor olduğunu kabul edin. Odaklanma beceriniz üzerine düzenli olarak çalışın ve çalışmanızı kolaylaştıracak düzenlemeler yapın. Kısa süreli odak bloklarıyla çalışmayı da asla unutmayın.
Çalışmaya ara verdiğiniz zamanlarda zihninizin serbestçe dolaşmasına izin verin. Mola esnasında, mesajlarınızı kontrol edin ya da bulmaca çözün. Bu noktada, molalarınızın görevleriniz için ayırdığınız zamandan daha uzun olmamasına özen göstermeniz gerektiğini vurgulamak istiyoruz.
Her yetenek gibi, dikkat de pratikle gelişiyor. Dikkat eksikliği pratiklerini düzenli olarak uygularsanız güçlü dikkat becerisinin ulaşılabilir olduğunu fark edebilirsiniz. Take FIVE tekniğini iş hayatından özel hayatınıza kadar her boyuta dahil ederek zihninize ve bedeninize içinde bulunduğunuz anın ‘’dikkat zamanı’’ olduğunu hissettirebilirsiniz.
İlginizi çekebilir: Dikkat dağınıklığını önlemek ve odaklanmayı iyileştirmek için 6 öneri